Sinemaestro > Özel Dosyalar > Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi

Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi


8 Şubat 2010. Yazan: immortal_eva
Sinemaestro 90'lar Kuşağı


2000'li yılların bir derlemesini yaptıktan sonra 90'lı yılların filmleri için de bu tür bir çalışma gerçekleştirmek şart olmuştu. Yazımızın devamında yine Sinemaestro ekibinin kişisel listelerini bulabileceksiniz; ancak bu sefer bu listeler 90'lı yılların filmlerine yönelik. Yani şimdi sıra Fight Club'da, American Beauty'de, Magnolia'da, Ed Wood'da; kısacası 90'ların mirasında...

 

 

berat bayer: 

 

Oldukça yavan geçen 2000'li yılların ardından sıra bolluk bereketle dolu 90'lı yıllara geldi.10 yıllık çok büyük bir potansiyel taşıyan bu seneler geldiği gibi geçtiğinden en iyi anma yolu da herhalde o yıllarda çekilen filmlere şöyle bir bakmak- zira bugüne fazlasıyla tezat bir biçimde o yıllarda sinemada bir gelecek sevdası yok ve direkt o günü muhattap alan, sinemada iz bırakan filmlerle dolu. Bize sinemanın neden sinema olduğunu anlatan çok parlak bu on yıl için film listesi hazırlama kararı aldığımızda da, aklımda hep o yılların bende bıraktığı izi hatırlatan filmleri zirveye oturtmak vardı. Uzun bir arşiv yoklaması sonucunda dört filmlik zirveyi kafamda yavaş yavaş oluşturdum ve bu süreçte, bu filmleri yeniden izleyip beynimi tazeledim. Bu deneyim de, bir zaman makinesine atlayıp 90'lara gitmemi sağladı. Başta da belirttiğim gibi, sürekli olarak 80'lerin nostaljisini yapan bu on yıllık harika süreç, bence çok oturaklı bir listeye de zemin hazırladı.

 

Listenin zirvesindeki muhteşem film Fight Club, konum itibariyle göreni pek şaşırtmayacak gibi, zira Benjamin Button faciası ve şanssızlıkla sonuçlanan Alien 3 projesi dışında Fincher'ın başyapıt olmayan bir filmi neredeyse yok. Bu sayede de listenin zirvesine bir diğer Fincher filmi olan Se7en da, tabiri caizse kurulmuş oldu. Sinemaestro'nun uzunca listesinin ardından, 90'lı yıllara şöyle bir bakınca o yılları en iyi anlatan filmin listenin zirvesine üç filmle beraber kurulan Fight Club olduğuna karar verdim. Ayrıca nedense hep yapılmış en iyi filmlerden biri olduğunu düşündüğüm Pi da listenin zirvesinde.73 filmlik, zorlama olmaması için daha fazla film koymadığım 90'lar seçkisi, özel değerlendirme başlığı altında verdiğim bir mini-liste ile birlikte, aşağıda.

 

 

Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi

 

 1- Bram Stoker's Dracula (1992 / Francis Ford Coppola)
    Fight Club (1999 / David Fincher)
    Se7en(1995 / David Fincher)

Pi (1998 / Darren Aronofsky)


2- American Beauty (1999 / Sam Mendes)
    The Professional/ Léon (1994 / Luc Besson)
    T2: Judgment Day (1992 / James Cameron)
    Lost Highway (1997 / David Lynch)

The Fifth Element (1997 / Luc Besson)


3- L.A Confidential (1997 / Curtis Hanson)
    The Insider (1999 / Michael Mann)
    Following (1998 / Christopher Nolan)
    Ed Wood (1994 / Tim Burton)
    Storefront Hitchcock (1998 / Jonathan Demme)


4- Sydney / Hard Eight (1996 / Paul Thomas Anderson)
    The Hudsucker Proxy (1994 / Coen Brothers)
    The Truman Show (1998 / Peter Weir)
    The Lion King (1994 / Roger Allers, Rob Minkoff)

Total Recall (1991 / Paul Verhoeven)


5- The Quick and the Dead (1995 / Sam Raimi)
    Army of Darkness (1992 / Sam Raimi)
    The Game (1997 / David Fincher)


6- Star Wars: Episode I: The Phantom Menace (1999 / George Lucas)
    La leggenda del pianista sull'oceano / The Legend of 1900 (1998 / Giusseppe Tornatore)
    La Haine (1995 / Mathieu Kassovitz)
    Magnolia (1999 / Paul Thomas Anderson)


7- Reservoir Dogs (1992 / Quentin Tarantino)
    Pulp Fiction (1994 / Quentin Tarantino)


8- Unforgiven (1992 / Clint Eastwood)
    Schindler's List (1993 / Steven Spielberg)
    Fear and Loathing in Las Vegas (1998 / Terry Gilliam)
    Twelve Monkeys (1995 / Terry Gilliam)
    Forgotten Silver (1995 / Costa Botes & Peter Jackson - TV)
    Jurassic Park (1993 / Steven Spielberg)


9- Groundhog Day (1993 / Harold Ramis)


10- The Matrix (1999 / The Wachowski Brothers)
     The Boondock Saints (1999 / Troy Duffy)
     Heavenly Creatures (1994 / Peter Jackson)
     The Frighteners (1996 / Peter Jackson)
     Braindead (1992 / Peter Jackson)


11- Trainspotting (1996 / Danny Boyle)
    A Few Good Men (1992 / Rob Reiner)
    The Crow (1994 / Alex Proyas)
   
12- Eyes Wide Shut (1999 / Stanley Kubrick)
      True Romance (1993 / Tony Scott)
      Natural Born Killers (1994 / Oliver Stone)
     Interview With the Vampire (1994 / Neil Jordan)


13- Shallow Grave (1994 / Danny Boyle)
      True Lies (1994 / James Cameron)


14- The Shawshank Redemption (1994 / Frank Darabont)
      Naked Lunch (1991 / David Cronenberg)
      My Own Private Idaho (1991 / Gus Van Sant)


15- Being John Malkovich (1999 / Spike Jonze)
    The Crying Game (1992 / Neil Jordan)
    Pleasantville (1998 / Gary Ross)


16- Titanic (1997 / James Cameron)
    Saving Private Ryan (1998 / Steven Spielberg)
    Speed (1994 / Jan de Bont)
    The Straight Story (1999 / David Lynch)


17- Four Weddings and a Funeral (1994 / Mike Newell)
    Frankenstein (1994 / Kenneth Branagh)
    Reality Bites (1994 / Ben Stiller)
    In the Mouth of Madness (1994 / John Carpenter)


18- The Silence of the Lambs (1991 / Jonathan Demme)
    Cape Fear (1992 / Martin Scorsese)
    Beauty and the Beast (1991 / Gary Trousdale & Kirk Wise)


19- Fantasia 2000 (1999 / James Algar & Gaëtan Brizzi & Paul Brizzi & Hendel Butoy & Francis Glebas & Eric Goldberg & Don Hahn & Pixote Hunt)
    Dark City (1998 / Alex Proyas)


20- Barton Fink (1991 / Coen Brothers)
    Miller's Crossing (1990 / Coen Brothers)
    Assasin(s) (1997 / Mathieu Kassovitz)
    Death and the Maiden (1994 / Roman Polanski)
    Angels and Insects (1995 / Philip Haas) 

 

21- Dogma (1999 / Kevin Smith)

Jacob's Ladder (1990 / Adrian Lyne)

Delicatessen (1991 / Jean Pierre Jeunet)

 

ÖZEL DEĞERLENDİRME*:

 

The Matrix (1999 / The Wachowski Brothers)

 

Funny Games (1997 / Michael Haneke)

 

The Usual Suspects (1995 / Bryan Singer)

 

Cape Fear (1994 / Martin Scorsese)

 

*: Hiçbir janra sığ(a)madığı için listeye katmasam da beğenimi kazanmış filmler

 

 

 

cagri:


alt

 

alt

 

alt

Goodfellas – Martin Scorsese (1990)
Jacob’s Ladder – Adrian Lyne (1990) 
King of New York – Abel Ferrera (1990)
Dances with Wolves – Kevin Costner (1990)
Edward Scissorhands – Tim Burton (1990)
Total Recall – Paul Verhoeven (1990)

Boyz ‘n the Hood – John Singleton (1991)
Delicatessen – Jean Pierre Jeunet (1991)
C Blok – Zeki Demirkubuz (1994)
Naked Lunch – David Cronenberg (1991)

My Own Private Idaho – Gus Van Sant (1991)

Ghost Dog: The Way of the Samurai – Jim Jarmusch (1999)

Terminator 2 – James Cameron (1991)

The Silence of the Lambs – Jonathan Demme (1991)
JFK – Oliver Stone (1991)

Slacker – Richard Linklater (1991)

American Pie – Paul Weitz (1999)

The Player – Robert Altman (1992)

Reservoir Dogs – Quentin Tarantino (1992)

Masumiyet – Zeki Demirkubuz (1997)

Unforgiven – Clint Eastwood (1992)
Face/Off – John Woo (1997)
Bram Stoker’s Dracula – Francis Ford Coppola (1992)
C’es Arrivé Prés De Chez Vous – Rémy Belvaux (1992)
Groundhog Day – Harold Ramis (1993)
Short Cuts – Robert Altman (1993)
Hard Boiled – John Woo (1992)
Philadelphia – Jonathan Demme (1993)
Hsimeng Jensheng – Hou Hsiao-hsien (1993)
Jurassic Park – Steven Spielberg (1993)
Abuk Sabuk Bir Film – Şerif Gören (1990)
Point Break - Kathryn Bigelow (1991)
Schindler’s List – Steven Spielberg (1993)
The Lion King – Roger Allers (1994)
Clerks – Kevin Smith (1994)
White Men Can't Jump – Ron Shelton (1992)
Natural Born Killers – Oliver Stone (1994)
Varyemez – Orhan Aksoy (1991)
Pulp Fiction – Quentin Tarantino (1994)
The Shawshank Redemption – Frank Darabont (1994)
Chung Hing Sam Lam – Kar-wai Wong (1994)
Heavenly Creatures – Peter Jackson (1994)
As Good as It Gets – James L. Brooks (1997)
Riget – Lars Von Trier (1994)
Gölge Oyunu – Yavuz Turgul (1992)
Toy Story – John Lasseter (1995)
Casino – Martin Scorsese (1995)
Heat – Michael Mann (1995)
Underground – Emir Kusturica (1995)
Xich Lo – Anh-Hung Tran (1995)
Dogma – Kevin Smith (1999)
The Usual Suspects – Bryan Singer (1995)
Dead Man – Jim Jarmusch (1995)
Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni  - Yavuz Turgul (1990)
Fargo – Coen Brothers (1996)
Jerry Maguire - Cameron Crowe (1996)
Breaking the Waves – Lars Von Trier (1996)
Independence Day – Roland Emmerich (1996)
Trainspotting – Danny Boyle (1996)
Batman Returns – Tim Burton (1992)
Scream – Wes Craven (1996)
Mononoke Hime – Hayao Miyazaki (1997)
L.A. Confidental – Curtis Hanson (1997)
The Ice Storm – Ang Lee (1997)
Donnie Brasco – Mike Newell (1997)
Boogie Nights – Paul Thomas Anderson (1997)
Deconstructing Harry – Woody Allen (1997)
Funny Games – Michael Haneke (1997)
In the Mouth of Madness – John Carpenter (1994)
Awakenings – Penny Marshall (1990)
Abre Los Ojos – Alejandro Amenebar (1997)
Mat I Syn – Aleksandr Sokurov (1997)
Tetsuo – Shinya Tsukamoto (1990)
Boys Don't Cry – Kimberly Peirce (1999)
Festen – Thomas Vinterberg (1998)
Lost Highway – David Lynch (1997)
Rushmore – Wes Anderson (1998)
Lola Rennt – Tom Tykwer (1998)
Vampires – John Carpenter (1998)
Cape Fear – Martin Scorsese (1991)
Idioterne – Lars Von Trier (1998)
Snow White: A Tale of Terror – Michael Cohn (1997)
Pi – Darren Aronofsky (1998)
Damage – Louis Malle (1992)
Eşkıya – Yavuz Turgul (1996)
The People Under the Stairs – Wes Craven (1991)
Happiness – Todd Solondz (1998)
The Thin Red Line – Terrence Malick (1998)
Eyes Wide Shut – Stanley Kubrick (1999)
Village of the Damned – John Carpenter (1995)
Ringu – Hideo Nakata (1998)
Sombre – Philippe Grandrieux (1998)
10 Things I Hate About You – Gil Junger (1999)
Of Mice and Men – Gary Sinise (1992)
Gohatto – Nagisa Oshima (1999)
The Lawnmower Man – Brett Leonard (1992)
Magnolia – Paul Thomas Anderson (1999)
Outbreak – Wolfgang Petersen (1995)
Todo Sobre Mi Madre – Pedro Almodovar (1999)
Rounders – John Dahl (1998)
Jackie Brown – Quentin Tarantino (1997)
Fight Club – David Fincher (1999) 
The Indian Runner – Sean Penn (1991)
Ağır Roman – Mustafa Altıoklar (1997)
Being John Malkovich – Spike Jonze (1999)
Memoirs of an Invisible Man – John Carpenter (1992)
American Beauty – Sam Mendes (1999)
The Matrix – Wachowski Brothers (1999)
The Sixth Sense – M. Night Shyamalan (1999)

 


immortal_eva:


Evet, nostaljik yaklaşımların kimseye bir faydası olmaz; ancak vasat devam filmleriyle, büyük stüdyoların emir eri konumundaki onlarca yönetmenle, ele alınan esere farklı bir boyut kazandırmaktan yoksun ve yalnızca günü kurtarmak için yapılmış yeniden çevrimlerle dolu olan 2000'li yıllardan kaçıp bir önceki on yıla sığınmak isteyen sinemaseverlerin de suçlanamayacağı çok açık. Ayrıca 90'lı yıllarda parlayan ve 21. yüzyıl sinemasının başlangıcı için ümit veren birçok yönetmenin de 2000'li yıllara gelindiğinde eski üsluplarını yitirip bu ümitleri boşa çıkarmış olmaları durumu daha da vahim kılıyor. (Bu noktada hazırladığım listeye göz atacak olanlar için en iyi örneklerden biri Jane Campion sanırım. An Angel at My Table'a ve sonrasında The Piano gibi ölümsüz bir esere imza atan sinemacının değişen sinema anlayışının bir yansıması olarak 2000'li yıllarda imza attığı filmlerin son derece formülize olduğunu görebilmek mümkün. Ne yazık ki son filmi Bright Star'da da bu durum değişmemiş. Ya da Peter Jackson'ı ele alalım. 2000'lerdeki karnesinde The Lord of the Rings üçlemesi yer aldığı için bana itiraz edebilirsiniz; ancak üçlemenin dışında kalanları, yani King Kong ve The Lovely Bones'u düşündüğünüzde bana hak vereceksiniz.)

 

İşte sizlere 90'lı yılların sinemasını yeniden keşfetmeniz için 2000'lerin ilk on yılından birkaç sebep daha... Sıkı bir başlangıç yapan Matrix serisi 2000'lerdeki devam filmleriyle yavanlaştı. Lucas Star Wars serisinin suyunun suyunu bile para olarak değerlendirdi. Tarantino Grindhouse gibi bir projeye girişerek Pulp Fiction, Reservoir Dogs filmlerinde gösterdiği potansiyelini harcadı. David Fincher yeni bir Forrest Gump yaratma hevesine kapılarak The Curious Case of Benjamin Button'la tüm kredisini tüketti. Haneke bile yeniden çevrim furyasına katıldı. Bu tabloya bakarak yeni yüzyılda sinemaseverlerin yüzlerini daha çok Amerikan bağımsız sineması ve dünya sinemasına dönmelerine şaşmalı. 2010'la başlayan yeni 10 yıllık süreçte işlerin sinema için daha iyi gitmesini umarken, hazırladığım kişisel "90'lı yılların en iyileri" listesinin o yıllardaki sinema anlayışına dair bir referans oluşturmasını ve vizyona girdiği yıllarda hakkının yeterince teslim edilmediğini düşündüğüm birtakım gömülü hazinelerin de bu liste vesilesiyle okuyucularca keşfedilmesini dilerim.

 

alt

 

 

alt

 

 

alt

 


1) The Piano, Jane Campion, 1993      

Heavenly Creatures, Peter Jackson, 1994

Chung Hing sam lam, Kar Wai Wong, 1994

 

2) La cité des enfants perdus, Marc Caro & Jean-Pierre Jeunet, 1995

Ed Wood, Tim Burton, 1994

La haine, Mathieu Kassovitz, 1996

Fight Club, David Fincher, 1999

 

3) Léon, Luc Besson, 1994

Breaking the Waves, Lars von Trier, 1996

Magnolia, Paul Thomas Anderson, 1999

 

4) Trois couleurs: Bleu, Krzysztof Kieslowski, 1993

Trzy kolory: Bialy, Krzysztof Kieslowski, 1994

Trois couleurs: Rouge, Krzysztof Kieslowski, 1994

 

5) American Beauty, Sam Mendes, 1999

Delicatessen, Marc Caro & Jean-Pierre Jeunet, 1991

The Silence of the Lambs, Jonathan Demme, 1991

The Shawshank Redemption, Frank Darabont, 1994

 

6) The Sweet Hereafter, Atom Egoyan, 1997

Arizona Dream, Emir Kusturica, 1993

Lola rennt, Tom Tykwer, 1998

Before Sunrise, Richard Linklater, 1995

 

7) Abre los ojos, Alejandro Amenabar, 1997

Boogie Nights, Paul Thomas Anderson, 1997

Being John Malkovich, Spike Jonze, 1999

Barton Fink, Joel & Ethan Coen, 1991

 

8) Twelve Monkeys, Terry Gilliam, 1995

The Fisher King, Terry Gilliam, 1991

The Nightmare Before Christmas, Henry Selick, 1993

Edward Scissorhands, Tim Burton, 1990

 

9) Funny Games, Michael Haneke, 1997

Tesis, Alejandro Amenabar, 1996

Quiz Show, Robert Redford, 1994

The Truman Show, Peter Weir, 1998

 

10) The English Patient, Anthony Minghella, 1996

Jude, Michael Winterbottom, 1996

The Virgin Suicides, Sofia Coppola, 1999

Pleasantville, Gary Ross, 1998

 

11) In the Name of the Father, Jim Sheridan, 1993

La cérémonie, Claude Chabrol, 1995

The Crucible, Nicholas Hytner, 1996

Dead Man, Jim Jarmusch, 1995

 

12) What’s Eating Gilbert Grape, Lasse Hallström, 1993

Todo sobre mi madre, Pedro Almodovar, 1999

Underground, Emir Kusturica, 1995

Wild at Heart, David Lynch, 1990

 

13) Sense and Sensibility, Ang Lee, 1995

Girl, Interrupted, James Mangold, 1999

The Remains of the Day, James Ivory, 1993

The Age of Innocence, Martin Scorsese, 1993

 

14) Groundhog Day, Harold Ramis, 1993

The Ice Storm, Ang Lee, 1997

Man on the Moon, Milos Forman, 1999

Sitcom, François Ozon, 1998

 

15) Mighty Aphrodite, Woody Allen, 1995

As Good as It Gets, James L. Brooks, 1997

Dogma, Kevin Smith, 1999

10 Things I Hate About You, Gil Junger, 1999

 

16) The Straight Story, David Lynch, 1999

Shine, Scott Hicks, 1996

Chaplin, Richard Attenborough, 1992

 

17) Carne trémula, Pedro Almodovar, 1997

Exotica, Atom Egoyan, 1994

The Pillow Book, Peter Greenaway, 1996

 

18) The Bridges of Madison County, Clint Eastwood, 1995

Romeo + Juliet, Baz Luhrmann, 1996

The Wings of the Dove, Iain Softley, 1997

 

19) King of the Hill, Steven Soderbergh, 1993

 Dead Man Walking, Sean Penn, 1995

 

20) Forrest Gump, Robert Zemeckis, 1994

My Own Private Idaho, Gus Van Sant, 1991

Four Weddings and a Funeral, Mike Newell, 1994

 

 

oguzhanovich:

 

Devam filmleri ve yeniden çevrimler ile dolu olan 2000'lerden önce 1990'lı yıllarda birçok yeni veya tecrübeli yönetmenin en cesur filmleri ile karşılaştık. 90'larda ilk filmlerini yöneten Quentin Tarantino, Sam Mendes ve Mathieu Kassovitz gibi isimler, bir sonraki on yıla gelindiğinde ilk filmlerindeki üsluplarını koruyamadılar. Büyük film stüdyolarının 2 veya 3 yıllık filmlerin yeniden çevrim haklarını satın almaya başladıkları düşünüldüğünde, 2010'lu yılların da daha kötü olacağını öngörmek için kahin olmaya gerek yok.

 

 Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi

 

alt

 

Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi

 

A Time to Kill, Joel Schumacher, 1996

American Beauty, Sam Mendes, 1999
Apollo 13, Ron Howard, 1995
A Perfect World, Clint Eastwood, 1993
Absolute Power, Clint Eastwood, 1997


Batman Returns, Tim Burton, 1992
Beauty and the Beast, Gary Trousdale ve Kirk Wise, 1991
Braveheart, Mel Gibson, 1995
Being John Malkovich, Spike Jonze, 1999
Baby's Day Out, Patrick Read Johnson, 1994
Back to the Future Part III, Robert Zemeckis, 1990
Basic Instinct, Paul Verhoeven, 1992


Casino, Martin Scorsese, 1995
Clerks, Kevin Smith, 1994
Cape Fear, Martin Scorsese, 1991
Carlito's Way, Brian De Palma, 1993


Dark City, Alex Proyas, 1998
Dumb and Dumber, Farrely Kardeşler, 1994
Die Hard with a Vengeance, John McTiernan, 1995


Ed Wood, Tim Burton, 1994
Enemy of the State, Tony Scott, 1998
Evil Dead 3: Army of Darkness, Sam Raimi, 1992

Fight Club,  David Fincher, 1999
Fargo, Coen Kardeşler, 1996
Face/Off, John Woo, 1997
Forrest Gump, Robet Zemeckis, 1994
Four Weddings and a Funeral, Mike Newell, 1993


Glengarry Glenn Ross, James Foley, 1992
Groundhog Day, Harold Ramis, 1993
GoldenEye, Martin Campbell, 1995
Goodfellas, Martin Scorsese, 1990
Gremlins 2: The New Batch, Joe Dante, 1990


Home Alone, Chris Columbus, 1990


Interview with the Vampire, Neil Jordan, 1994
In the Line of Fire, Wolfgang Petersen, 1993


Jurassic Park, Steven Spielberg, 1993
Jerry Maguire, Cameron Crowe, 1996
Jackie Brown, Quentin Tarantino, 1997


La Vita è Bella, Roberto Benigni, 1997
L.A. Confiedential, Curtis Hanson, 1997
La Haine, Mathieu Kassovitz, 1995
Leon, Luc Besson, 1994
Last Action Hero, John McTiernan, 1993


Misery, Rob Reiner, 1990
Miller's Crossing, Coen Kardeşler, 1990
My Own Private Idaho, Gus Van Sant, 1991
Men in Black, Barry Sonnenfeld, 1997
Magnolia, Paul Thomas Anderson, 1999


Pretty Woman, Garry Marshall, 1990
Primal Fear, Gregory Hoblit, 1996
Pulp Fiction, Quentin Tarantino, 1994


Robin Hood: Prince of Thieves, Kevin Reynolds, 1991
Reservoir Dogs, Quantin Tarantino, 1992
Ransom, Ron Howard, 1996
The Rock, Michael Bay, 1996
Run Lola Run (Lola Rennt), Tom Tykwer, 1998
Romeo + Juliet, Baz Luhrmann, 1996


Star Wars: Episode 1 - The Phantom Menace, George Lucas, 1999
Schindler's List, Steven Spielberg, 1993
Saving Private Ryan, Steven Spielberg, 1998
Se7en, David Fincher, 1995
Speed, Jan de Bont, 1994
Scream, Wes Craven, 1996
Shine, Scott Hicks, 1995


The Last of the Mohicans, Michael Mann, 1992
The Silence of the Lambs, Jonathan Demme, 1991
The Matrix, Wachowski Kardeşler, 1999
The Usual Suspects, Bryan Singer, 1995
The Shawshank Redemption, Frank Darabont, 1994
The Big Lebowski, Coen Kardeşler, 1998
The Truman Show, Peter Weir, 1998
Twelve Monkeys, Terry Gilliam, 1995
The Lion King, Roger Allers, Rob Minkoff, 1994
The Fisher King, Terry Gilliam, 1991
The Fugitive, Andrew Davis, 1993
The Thin Red Line, Terrence Malick, 1998
The Fan, Tony Scott, 1996
The Frighteners, Peter Jackson, 1996
The Game, David Fincher, 1997
The Sixth Sense, M. Night Shyalamalan, 1999
The Mask, Chuck Russell, 1994
The Man in the Iron Mask, Randall Wallace, 1998
Terminator 2: Judgment Day, James Cameron, 1991
Toy Story, John Lasseter, 1995
Toy Story 2, John Lasseter, 1999
Titanic, James Cameron, 1997
Thelma & Louise, Ridley Scott, 1991
The Client, Joel Schumacher, 1994
Total Recall, Paul Verhoeven, 1991
Trois Couleurs: Bleu, Krzysztof Kieslowski, 1993
Trois Couleurs: Rouge, Krzysztof Kieslowski, 1994
Trainspotting, Danny Boyle, 1996


Unforgiven, Clint Eastwood, 1992


What's Eating Gilbert Grape, Lasse Hallström, 1993

 

 

whisper

 

Sinemaestro: 90'lı Yılların En İyi Filmleri Seçkisi

Suç-drama:

1. Fight Club - David Fincher (1999)
2. The Shawshank Redemption - Frank Darabont (1994)
3. Primal Fear - Gregory Hoblit (1996)
4. Se7en - David Fincher (1995)
5. The Usual Suspects - Bryan Singer (1995)
6. Sleepers - Barry Levinson (1996)
7. Reservoir Dogs - Quentin Tarantino (1992)
8. Nick of Time - John Badham (1995)


Romantik komedi-drama

1. Sleepless in Seattle - Nora Ephron (1993)
2. Benny and Joon - Jeremiah S. Chechik (1993)
3. La vita è Bella (Life is Beautiful) - Roberto Benigni (1997)
4. Notting hill - Roger Michell (1999) / Pretty Woman - Garry Marshall (1990)
5. Shakespeare in Love - John Madden (1998)
6. While You Were Sleeping - John Turteltaub (1995)
7. As Good as It Gets - James L. Brooks (1997)
8. Jerry Maguire - Cameron Crowe (1996)
9. Chasing Amy - Kevin Smith (1997)
10. Pleasantville - Gary Ross (1998)

Drama-romans

1. Sibirskiy Tsiryulnik (The Barber of Siberia) - Nikita Mikhalkov (1998)
2. Great Expectations - Alfonso Cuarón (1998)
3. Before Sunrise - Richard Linklater (1995)
4. Stealing Beauty - Bernardo Bertolucci (1996)
5. City of Angels - Brad Silberling (1998)
6. What's Eating Gilbert Grape - Lasse Hallström (1993)
7. Romeo+Juliet - Baz Luhrmann (1996)

Biyografi-drama

1. Braveheart - Mel Gibson (1995)
2. Schindler's List - Steven Spielberg (1993)
3. JFK - Oliver Stone (1991)
4. Malcolm X - Spike Lee (1992)
5. Ed Wood - Tim Burton (1994)
6. Hilary & Jackie - Anand Tucker (1998)

Drama (sınıflandırılmaya sokulmamış, ortaya karışık)

1. Lèon - Luc Besson (1994)
2. The Green Mile - Frank Darabont (1999)
3. Philadelphia - Jonathan Demme (1993)
4. Forrest Gump - Robert Zemeckis (1994)
5. Good Will Hunting - Gus Van Sant (1997)
6. Jurassic Park; Saving Private Ryan - Steven Spielberg (1993; 1998)
7. Twelve Monkeys - Terry Gilliam (1995)
8. The Sixth Sense - M. Night Shyamalan ('99) / The Game - David Fincher ('97)
9. Pulp Fiction - Quentin Tarantino (1994)
10. Apollo 13 - Ron Howard (1995)
11. The Truman Show - Peter Weir (1998)
12. Meet Joe Black - Martin Brest (1998)
13. Lorenzo's Oil - George Miller (1992)
14. The Man in the Iron Mask - Randall Wallace (1998)


Immigrant

Schindler's List
Seven
The Godfather Part IIIThe Godfather Part III

Nihayetinde 90’lı yılların en iyileri şeklinde bir listeye imza atmak, öznelliğin, nesnellikle arasındaki ince çizgide sorun yaşatacağından dolayı bu liste bir “en iyiler” listesinden ziyade “en sevdiklerim” listesi oldu. Hem gişe, hem eleştirmenler arasında son derece başarısız kabul edilmiş çeşitli filmler bile sırf bu yüzden ilk 20’de var görünüyorlar. Liste, IMDB’de kendime ait oylama listemde puanladığım filmlerden oluşuyor. Aynı puan alan filmleri, yüzde 80 bana olan hitabı, yüzde 20 de genel başarısı uyarınca yeniden sıraladım. Alfabetik, yıllara göre ya da gruplandırılmış bir sıralama yerine tam bir Top 100 listesi yapmayı amaçladım.


1-Schindler’s List/Steven Spielberg (1993)
2-Se7en/David Fincher (1995)
3-The Godfather Part 3/Francis Ford Coppola (1990)
4-Sliding Doors/Peter Howitt (1998)
5-Absolute Power/Clint Eastwood (1997)
6-Dances With Wolves/Kevin Costner (1990)
7-Terminator 2: Judgement Day/James Cameron (1991)
8-China Moon/John Bailey (1994)
9-Leon/Luc Besson (1994)
10-Analyze This/Harold Ramis (1999)
11-Sudie And Simpson/Joan Tewkesbury (1990)
12-The Game/David Fincher (1997)
13-A Perfect World/Clint Eastwood (1993)
14-Die Hard: With A Vengeance/John McTiernan (1995)
15-The Green Mile/Frank Darabont (1999)
16-Carlito’s Way/Brian De Palma (1993)
17-Scent Of A Woman/Martin Brest (1992)
18-The Shawshank Redemption/Frank Darabont (1994)
19-The Silence Of The Lambs/Jonathan Demme (1991)
20-L.A Confidential/Curtis Hanson (1997)
21-The Devil’s Advocate/Taylor Hackford (1997)
22-Groundhog Day/Harold Ramis (1993)
23-The Rock/Michael Bay (1996)
24-In The Name Of The Father/Jim Sheridan (1993)
25-Donnie Brasco/Mike Newell (1997)
26-Cape Fear/Martin Scorsese (1991)
27-In The Line Of Fire/Wolfgang Petersen (1993)
28-Fight Club/David Fincher (1999)
29-Heat/Michael Mann (1995)
30-Lord Of The Flies/Harry Hook (1990)
31-Misery/Rob Reiner (1990)
32-Falling Down/Joel Schumacher (1993)
33-The Firm/Sydney Pollack (1993)
34-Goodfellas/Martin Scorsese (1990)
35-Eşkıya/Yavuz Turgul (1996)
36-The Sixth Sense/M. Night Shyamalan (1999)
37-True Crime/Clint Eastwood (1999)
38-Liar Liar/Tom Shadyac (1997)
39-True Lies/James Cameron (1994)
40-The Usual Suspects/Bryan Singer (1995)
41-Berdel/Atıf Yılmaz (1990)
42-Gölge Oyunu/Yavuz Turgul (1992)
43-Eraser/Chuck Russell (1996)
44-The Jungle Book/Stephen Sommers (1994)
45-La Vita E Bela/Roberto Benigni (1997)
46-The Truman Show/Peter Weir (1998)
47-Enemy Of The State/Tony Scott (1998)
48-Armageddon/Michael Bay (1998)
49-The Last Of The Mohicans/Michael Mann (1992)
50-Forrest Gump/Robert Zemeckis (1994)
51-Frankie And Johnny/Garry Marshall (1991)
52-Desperado/Robert Rodriguez (1995)
53-Edward Scissorhands/Tim Burton (1990)
54-Titanic/James Cameron (1997)
55-Pulp Fiction/Quentin Tarantino (1994)
56-Back To The Future Part 3/Robert Zemeckis (1990)
57-Saving Private Ryan/Steven Spielberg (1998)
58-Ronin/John Frankenheimer (1998)
59-Jurassic Park/Steven Spielberg (1993)
60-Basic Instinct/Paul Verhoeven (1992)
61-Not Without My Daughter/Brian Gilbert (1991)
62-Braveheart/Mel Gibson (1995)
63-The Hurricane/Norman Jewison (1999)
64-Village Of The Damned/John Carpenter (1995)
65-Mars Attacks!/Tim Burton (1996)
66-Double Jeopardy/Bruce Beresford (1999)
67-Dracula/Francis Ford Coppola (1992)
68-A Few Good Men/Rob Reiner (1992)
69-Casino/Martin Scorsese (1995)
70-Quiz Show/Robert Redford (1994)
71-Baby’s Day Out/Patrick Read Johnson (1994)
72-Nightwatch/Ole Bornedal (1997)
73-End Of Days/Peter Hyams (1999)
74-Propaganda/Sinan Çetin (1999)
75-The Rookie/Clint Eastwood (1990)
76-Unforgiven/Clint Eastwood (1992)
77-U Turn/Oliver Stone (1997)
78-Fikrimin İnce Gülü/Tunç Okan (1992)
79-Total Recall/Paul Verhoeven (1990)
80-Eyes Wide Shut/Stanley Kubrick (1999)
81-Psycho/Gus Van Sant (1998)
82-Needful Things/Fraser Clarke Heston (1993)
83-The Insider/Michael Mann (1999)
84-The Mummy/Stephen Sommers (1999)
85-A Bronx Tale/Robert De Niro (1993)
86-American History X/Tony Kaye (1998)
87-Ghost/Jerry Zucker (1990)
88-Dick Tracy/Warren Beatty (1990)
89-Abuk Sabuk Bir Film/Şerif Gören (1990)
90-Red Corner/Jon Avnet (1997)
91-The Big Lebowski/Coen Brothers (1998)
92-The Freshman/Andrew Bergman (1990)
93-The Mask/Chuck Russell (1994)
94-Waterworld/Kevin Reynolds-Kevin Costner (1995)
95-Gülün Bittiği Yer/İsmail Güneş (1999)
96-The Bone Collector/Phillip Noyce (1999)
97-State Of Grace/Phil Joanou (1990)
98-You’ve Got Mail/Nora Ephron (1998)
99-White Hunter Black Heart/Clint Eastwood (1990)
100-The Bridge Of Madison County/Clint Eastwood (1995)


Sinemaestro

Fight Club

150 filmlik listemi daralttım ve ortaya şu toplam çıktı:

EN İYİ 100 FİLM

Absolute Power Clint Eastwood 1997
American Beauty Sam Mendes 1999
American History X Tony Kaye 1998
As Good as It Gets James L. Brooks 1997
Backdraft Ron Howard 1991
Back to the Future Part III Robert Zemeckis 1990
Barton Fink Coen Kardeşler 1991
Batman Returns Tim Burton 1992
Beautiful Girls Ted Demme 1996
Before Sunrise Richard Linklater 1995
Being John Malkovich Spike Jonze 1999
Benny & Joon Jeremiah S. Chechik 1993
Boogie Nights Paul Thomas Anderson 1997
Bram Stoker's Dracula Francis Ford Coppola 1992
Braveheart Mel Gibson 1995
Breakdown Jonathan Mostow 1997
A Bronx Tale Robert De Niro 1993
The Crow Alex Proyas 1994
The Crucible Nicholas Hytner 1996
The Crying Game Neil Jordan 1992
Cube Vincenzo Natali 1997
Cyrano de Bergerac Jean-Paul Rappeneau 1990
Dark City Alex Proyas 1998
Die Hard with a Vengeance John McTiernan 1995
Le Diner de Cons (Dinner Game) Francis Veber 1998
Ed Wood Tim Burton 1994
Edward Scissorhands Tim Burton 1990
Eyes Wide Shut Stanley Kubrick 1999
Face/Off John Woo 1997
Fallen Gregory Hoblit 1998
A Few Good Men Rob Reiner 1992
Fight Club David Fincher 1999
Fried Green Tomatoes at the Whistle Stop Cafe Jon Avnet 1991
The Frighteners Peter Jackson 1996
The Game David Fincher 1997
Gods and Monsters Bill Condon 1998
Goodfellas Martin Scorsese 1990
The Green Mile Frank Darabont 1999
Groundhog Day Harold Ramis 1993
In the Line of Fire Wolfgang Petersen 1993
In the Name of the Father Jim Sheridan 1993
It Tommy Lee Wallace 1990
Jackie Brown Quentin Tarantino 1997
Le Jaguar Francis Veber 1996
Jerry Maguire Cameron Crowe 1996
JFK Oliver Stone 1991
Jurassic Park Steve Spielberg 1993
The Legend of 1900 Giuseppe Tornatore 1998
Léon Luc Besson 1994
Lover Girl Lisa Addario, Joe Syracuse 1997
Lulu on the Bridge Paul Auster 1998
Malcolm X Spike Lee 1992
Malizia 2000 Salvatore Samperi 1991
The Mask Chuck Russell 1994
The Matrix Wachowski Kardeşler 1999
Mermaids Richard Benjamin 1990
Mimic Guillermo del Toro 1997
Misery Rob Reiner 1990
Mon Père, Ce Héros (My Father the Hero) Gérard Lauzier 1991
The Nightmare Before Christmas Henry Selick 1993
Nobody's Fool Robert Benton 1994
Only You Norman Jewison 1994
The Piano Jane Campion 1993
The Player Robert Altman 1992
Pleasantville Gary Ross 1998
Point Break Kathryn Bigelow 1991
Pretty Woman Garry Marshall 1990
Primal Fear Gregory Hoblit 1996
Pulp Fiction Quentin Tarantino 1994
Quiz Show Robert Redford 1994
Reservoir Dogs Quentin Tarantino 1992
Revenge Tony Scott 1990
The Rock Michael Bay 1996
Rounders John Dahl 1998
Run Lola Run (Lola Rennt) Tom Tykwer 1998
Scent of a Woman Martin Brest 1992
The Shawshank Redemption Frank Darabont 1994
Shine Scott Hicks 1995
The Silence of the Lambs Jonathan Demme 1991
Singles Cameron Crowe 1992
Sleepy Hollow Tim Burton 1999
Smoke Wayne Wang 1995
Speed Jan de Bont 1994
Stanley & Iris Martin Ritt 1990
Stealing Beauty Bernardo Bertolucci 1996
The Straight Story David Lynch 1999
Strange Days Kathryn Bigelow 1995
Swimming with Sharks George Huang 1994
Terminator 2: Judgment Day James Cameron 1991
Tesis Alejandro Amenabar 1996
Thelma & Louise Ridley Scott 1991
Trois Couleurs: Bleu Krzysztof Kieslowski 1993
Titanic James Cameron 1997
Toy Story John Lasseter 1995
True Romance Tony Scott 1993
The Truman Show Peter Weir 1998
The Usual Suspects Bryan Singer 1995
What's Eating Gilbert Grape Lasse Hallström 1993
Wild at Heart David Lynch 1990
The Wings of the Dove Iain Softley 1997


GENEL LİSTE

Fight Club
alt

Tüm listelerde yer alan filmler (2)

Fight Club - David Fincher, 1999
The Shawshank Redemption - Frank Darabont, 1994

6'şar listede yer alan filmler (6)

Groundhog Day - Harold Ramis, 1993 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Léon: The Professional - Luc Besson, 1995 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)
Pulp Fiction - Quentin Tarantino, 1994 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)
The Silence of the Lambs - Jonathan Demme, 1991 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
The Truman Show - Peter Weir, 1998 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)
The Usual Suspects - Bryan Singer, 1995 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)

5'er listede yer alan filmler (8)

American Beauty - Sam Mendes, 1999 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
Being John Malkovich - Spike Jonze, 1999 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
Ed Wood - Tim Burton, 1994 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich, whisper, sinemaestro)
The Game - David Fincher, 1997 (berat bayer, oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)
Jurassic Park - Steven Spielberg, 1993 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, immigrant, whisper)
Reservoir Dogs - Quentin Tarantino, 1992 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, whisper, sinemaestro)
Schindler's List - Steven Spielberg, 1993 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, whisper, immigrant)
Terminator 2: Judgment Day - James Cameron, 1991 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)

4'er listede yer alan filmler (22)

Bram Stoker’s Dracula – Francis Ford Coppola, 1992 (berat bayer, çağrı, immigrant, sinemaestro)
Braveheart - Mel Gibson, 1995 (oguzhanovich, whisper, immigrant, sinemaestro)
Cape Fear - Martin Scorsese, 1991 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, immigrant)
Edward Scissorhands - Tim Burton, 1990 (çağrı, immortal eva, immigrant, sinemaestro)
Eyes Wide Shut - Stanley Kubrick, 1999 (berat bayer, çağrı, immigrant, sinemaestro)
Forrest Gump - Robert Zemeckis, 1994 (immortal eva, oguzhanovich, immigrant, whisper)
GoodFellas - Martin Scorsese, 1990 (çağrı, oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Jerry Maguire - Cameron Crowe, 1996 (çağrı, oguzhanovich, whisper, sinemaestro)
L.A. Confidential - Curtis Hanson, 1997 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, immigrant)
Magnolia - Paul Thomas Anderson, 1999 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich)
The Matrix - Wachowski Kardeşler, 1999 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, sinemaestro)
My Own Private Idaho - Gus Van Sant, 1991 (berat bayer, çağrı, immortal eva, oguzhanovich)
Pleasantville - Gary Ross, 1998 (berat bayer, immortal eva, whisper, sinemaestro)
Run Lola Run (Lola Rennt) - Tom Tykwer, 1998 (çağrı, immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
Saving Private Ryan - Steven Spielberg, 1998 (berat bayer, oguzhanovich, whisper, immigrant)
Se7en - David Fincher, 1995 (berat bayer, oguzhanovich, whisper, immigrant)
The Sixth Sense - M. Night Shyalamalan, 1999 (çağrı, oguzhanovich, immigrant, whisper)
Titanic - James Cameron, 1997 (berat bayer, oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Total Recall - Paul Verhoeven, 1991 (berat bayer, çağrı,  oguzhanovich, immigrant)
Twelve Monkeys - Terry Gilliam, 1995 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich, whisper)
Unforgiven - Clint Eastwood, 1992 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich, immigrant)
What's Eating Gilbert Grape - Lasse Hallström, 1993 (immortal eva, oguzhanovich, whisper, sinemaestro)

3'er listede yer alan filmler (40)

Absolute Power - Clint Eastwood, 1997 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
As Good as It Gets - James L. Brooks, 1997 (çağrı, immortal eva, whisper, sinemaestro)
Back to the Future Part III - Robert Zemeckis, 1990 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Barton Fink - Coen Kardeşler, 1991 (berat bayer, immortal eva, sinemaestro)
Batman Returns - Tim Burton, 1992 (çağrı, oguzhanovich, sinemaestro)
Before Sunrise - Richard Linklater, 1995 (immortal eva, whisper, sinemaestro)
Boogie Nights - Paul Thomas Anderson, 1997 (çağrı, immortal eva, sinemaestro)
Casino - Martin Scorsese, 1995 (çağrı, oguzhanovich, immigrant)
Dark City - Alex Proyas, 1998 (berat bayer, oguzhanovich, sinemaestro)
Delicatessen - Marc Caro & Jean-Pierre Jeunet, 1991 (berat bayer, çağrı, immortal eva)
Die Hard with a Vengeance - John McTiernan, 1995 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Dogma - Kevin Smith, 1999 (berat bayer, çağrı, immortal eva)
Face/Off - John Woo, 1997 (çağrı, oguzhanovich, sinemaestro)
A Few Good Men - Rob Reiner, 1992 (berat bayer, immigrant, sinemaestro)
The Fisher King - Terry Gilliam, 1991 (immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
Four Weddings and a Funeral -Mike Newell, 1994 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich)
The Frighteners - Peter Jackson, 1996 (berat bayer, oguzhanovich, sinemaestro)
Funny Games - Michael Haneke, 1997 (berat bayer, çağrı, immortal eva)
The Green Mile - Frank Darabont, 1999 (whisper, immigrant, sinemaestro)
La Haine - Mathieu Kassovitz, 1995 (berat bayer, immortal eva, oguzhanovich)
Heavenly Creatures - Peter Jackson, 1994 (berat bayer, çağrı, immortal eva)
In the Line of Fire - Wolfgang Petersen, 1993 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
In the Name of the Father - Jim Sheridan, 1993 (immortal eva, immigrant, sinemaestro)
Jackie Brown - Quentin Tarantino, 1997 (çağrı, oguzhanovich, sinemaestro)
JFK - Oliver Stone, 1991 (çağrı, whisper, sinemaestro)
The Mask - Chuck Russell, 1994 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Misery - Rob Reiner, 1990 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
The Lion King - Roger Allers, Rob Minkoff, 1994 (berat bayer, çağrı,  oguzhanovich)
Pretty Woman - Garry Marshall, 1990 (oguzhanovich, whisper, sinemaestro)
Primal Fear - Gregory Hoblit, 1996 (oguzhanovich, whisper, sinemaestro)
Quiz Show - Robert Redford, 1994 (immortal eva, immigrant, sinemaestro)
The Rock - Michael Bay, 1996 (oguzhanovich, immigrant, sinemaestro)
Romeo + Juliet - Baz Luhrmann, 1996 (immortal eva, oguzhanovich, whisper)
Shine - Scott Hicks, 1995 (immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
Speed - Jan de Bont, 1994 (berat bayer, oguzhanovich, sinemaestro)
The Straight Story - David Lynch, 1999 (berat bayer, immortal eva, sinemaestro)
Toy Story - John Lasseter, 1995 (çağrı, oguzhanovich, sinemaestro)
Trainspotting - Danny Boyle, 1996 (berat bayer, çağrı, oguzhanovich)
Trois Couleurs: Bleu - Krzysztof Kieslowski, 1993 (immortal eva, oguzhanovich, sinemaestro)
La Vita e Bella (Life is Beautiful) - Roberto Benigni, 1997 (oguzhanovich, whisper, immigrant)

2'şer listede yer alan filmler (63)

Abre Los Ojos (Open Your Eyes) - Alejandro Amenabar, 1997
Abuk Sabuk Bir Film – Şerif Gören 1990
American History X - Tony Kaye, 1998
Apollo 13 - Ron Howard, 1995
Baby's Day Out - Patrick Read Johnson, 1994
Basic Instinct - Paul Verhoeven, 1992
Benny & Joon - Jeremiah S. Chechik, 1993
Beauty and the Beast - Gary Trousdale & Kirk Wise, 1991
The Big Lebowski - Coen Kardeşler, 1998
Breaking the Waves - Lars Von Trier, 1996
The Bridges of Madison County - Clint Eastwood, 1995
A Bronx Tale - Robert De Niro, 1993
Carlito's Way - Brian De Palma, 1993
Chungking Express - Kar-wai Wong, 1994
Clerks - Kevin Smith, 1994
The Crow - Alex Proyas, 1994
The Crucible - Nicholas Hytner, 1996
The Crying Game - Neil Jordan, 1992
Dances with Wolves – Kevin Costner, 1990
Dead Man - Jim Jarmusch, 1995
Donnie Brasco – Mike Newell, 1997
Enemy of the State - Tony Scott, 1998
Eşkıya – Yavuz Turgul, 1996
Fargo - Coen Kardeşler, 1996
Gölge Oyunu – Yavuz Turgul, 1992
Heat – Michael Mann, 1995
The Ice Storm - Ang Lee, 1997
The Insider - Michael Mann, 1999
Interview with the Vampire - Neil Jordan, 1994
Jacob's Ladder - Adrian Lyne, 1990
The Last of the Mohicans - Michael Mann, 1992
The Legend of 1900 - Giuseppe Tornatore, 1998
Lost Highway - David Lynch, 1997
Malcolm X - Spike Lee, 1992
The Man in the Iron Mask - Randall Wallace, 1998
Meet Joe Black - Martin Brest, 1998
Miller's Crossing - Coen Kardeşler, 1990
Naked Lunch - David Cronenberg, 1991
Natural Born Killers - Oliver Stone, 1994
The Nightmare Before Christmas - Henry Selick, 1993
A Perfect World - Clint Eastwood, 1993
Philadelphia - Jonathan Demme, 1993
Pi - Darren Aronofsky, 1998
The Piano - Jane Campion, 1993
The Player - Robert Altman, 1992
Point Break - Kathryn Bigelow, 1991
Rounders - John Dahl, 1998
Scent of a Woman - Martin Brest, 1992
Scream - Wes Craven, 1996
Star Wars Episode I: The Phantom Menace - George Lucas, 1999
Stealing Beauty - Bernardo Bertolucci, 1996
10 Things I Hate About You - Gil Junger, 1999
Tesis - Alejandro Amenabar, 1996
Thelma & Louise - Ridley Scott, 1991
The Thin Red Line - Terrence Malick, 1998
Todo Sobre Mi Madre (All About My Mother) - Pedro Almodovar,1999
Trois Couleurs: Rouge (Three Colors: Red) - Krzysztof Kieslowski, 1994
True Lies - James Cameron, 1994
True Romance - Tony Scott, 1993
Underground - Emir Kusturica, 1995
Village of the Damned – John Carpenter, 1995
Wild at Heart - David Lynch, 1990
The Wings of the Dove - Iain Softley, 1997

Son Değerlendirme

Sinemaestro 90'lar Kuşağı


Sinemaestro 90’lı yıllar seçkisi, materyali sabit ama eliminasyona göre belirlenecek bir liste olduğundan, tam bir ekip çalışması içinde hazırlandı. 7 farklı sinema yazarının kendi seçkilerini belirlediği ilk listelerin kimi tam sıralama, kimi gruplama, kimi de alfabetik ya da yıllara göre bir sıralama tercih etti. Bu noktada son değerlendirme için başlıca paradigma listelerdeki ortak filmler olacaktı.

Buna göre 90’ların galipleri Fight Club ve The Shawshank Redemption oldu. Tüm yazarların, sıralamalarında, aşağıda ya da yukarıda fark etmeden mutlaka listeye dahil ettikleri her iki film de kendi dönemlerine damgasını vuran filmlerdi. The Shawshank Redemption, on yılın ortasında geldi, ilk başta değeri anlaşılamadı ama daha sonra klasik sinemayı özümsemiş senaryosu, başarılı atmosferi ve inandırıcı kurgusu sayesinde sinemanın özlediği bir duruşu olduğunu gösterdi. Fight Club ise on yılın son filmlerinden biriydi ve şüphesiz, etkisi milenyum ve sonrasına olacaktı. İlk etki, çift kişiliklilik sendromunu ele alan filmlerin mantar gibi çoğalması yönünde oldu. Ama asıl etki, sinemanın 70’lerden beri özlediği o katıksız anarşist drama etkenini harekete geçirmesiydi. Yönetmen David Fincher, arkasını getirememiş olsa da Se7en ve The Game’den sonra yine kalitesini göstermiş oldu.

Listede 1 eksikle her yazarın listesinde olan 6 filmden çoğu, sıralamadaki varlıkları konusunda şaşkınlık yaratmayacak filmlerdi. Pulp Fiction, The Silence Of The Lambs, gibi başyapıt olarak kabul gören ve daha çekildiği yıl bir klasik olarak anılmaya başlayan filmlerin yanı sıra, alternatif Hollywood’a hem kara film, hem de sinemanın sinemaya bakışı gibi eskide kalmış ama şüphesiz eksikliği hissedilmiş türleri ve temaları ele alan The Truman Show ya da The Usual Suspects gibi filmler de 6’lı seçkide yerlerini almışlar. Fakat bu grubun asıl şaşırtıcı filmi Groundhog Day oldu. Sıradan bir sinema izleyicisinin, çocukken mutlaka denk geldiği, (ne tesadüftür ki ben bu yazıyı kaleme aldıktan 1 saat sonra film Kanaltürk ekranlarında gösterilecek) ama ne adını ne de oyuncularını hatırlayacağı bir film Groundhog Day. Oysa Harold Ramis’in yer yer romantik komediye çalan referal filmi, gerçek bir modern klasik. Sinemaestro yazarları belki de farklılıklarını en çok bu noktada göstermişler.

5’lik listede Schindler’s List ve Terminator 2 gibi on yıla damgasını vuran filmlerin olması ilginç. Kanımca her iki film de 90’ların en iyi temsilcileri arasında. Schindler’s List, nasıl Unforgiven kovboy filmlerine noktayı koyduysa, aynı şekilde Yahudi Soykırımı temasına noktayı koymuş bir film. Terminator 2’nin etkisi ise teknik sinemanın ya da Cameronca’sı tech-noir türünün çağ atlaması konusunda kendini gösterdi.

Bu noktada listeye filmlerini vermiş yönetmenlerin ilk 20’de hemen hemen eşit dağıldığını görüyoruz. Beni de şaşırtan Se7en’ın düşük oyuna rağmen David Fincher, 90’lara damgasını vurmuş gözüküyor.7’li, 6’lı ve 5’li listeleri dikkate alırsak Quentin Tarantino ve Steven Spielberg de (Sinemaestro'nun listesinde yer almıyor) bu zirvenin ortakları. 80’lerin en iyi yönetmenlerinden Martin Scorsese’nin bu ilk 3 grupta hiçbir filmi olmaması ilginç. Oysa örneğin, Goodfellas, Se7en kadar çok tutulan ve hayranı olan bir filmdi ama Goodfellas 4’lü listede kalmış. Aynı şekilde bir başka Scorsese filmi Cape Fear da öyle. İlk, ya da en önemli filmlerini 90’larda çeken Sam Mendes, Frank Darabont, Spike Jonze, Luc Besson gibi isimler de birer filmle bu ana üçlü gruba dahil olmuşlar. Kanımca 90’ların en iyi yönetmenlerinin başında gelen Clint Eastwood ise 4’lü, 3’lü ve 2’li gruplarda bolca arz-ı endam etmiş.

Listeye seksist bir açıdan bakalım bir de. Oylamaya katılan 7 yazardan sadece 2 tanesi kadın. Bu yazarların listesinde Terminator, The Matrix gibi filmler pek yer almıyor. Aynı şekilde aynanın ters tarafında yer alan The Piano ve Fried Green Tomatoes gibi filmler de erkek yazarlara pek uğramamış. Bu filmlerden The Matrix, iki kadın yazarın yanı sıra sadece benim listemde yok. The Piano’yu listeye sokan yazar da Sinemaestro oldu.

Yerli filmler neredeyse yok denecek kadar az. Sonuç listesine yalnızca Eşkıya, Abuk Sabuk Bir Film ve Gölge Oyunu girebilmiş. İki Yavuz Turgul filmi şaşırtıcı değil ama Abuk Sabuk Bir Film, filmi izlememişler için şaşırtıcı gelebilir. Ben ve Çağrı’nın listesinde yer alan bu filmin baş rolünde Kemal Sunal gibi kendisinden mutlaka güldürü beklenen bir oyuncu değil de bir başkası yer alsaymış film, kendi kıymetinin karşılığını fazlasıyla bulabilecekmiş. Bu üç filmin dışında ön listelerde yer alan filmler, Berdel, Fikrimin İnce Gülü, Propaganda ve Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni.

1990’lar her açıdan çarpıcı ve kilometre taşı filmlere sahne açtı. Yukarıda da adı geçen birçok film sinemada hem teknik anlamda hem de anlatımda çığır açtı. David Fincher, Steven Spielberg, Quentin Tarantino gibi isimler kurgunun ne kadar önemli olduğunu izleyiciye gösterdiler. James Cameron, bizat çekim kameralarını tasarlamaya varacak denli işin tekniğiyle ilgilendi ve oyunculukları ile süre bölümünün yanlış tahsisi yüzünden bir başyapıt sıfatını kaçıran Titanic’i yaptı. Clint Eastwood, Robert De Niro, Rob Reiner gibi isimler klasik anlatının devamı oldular. Nora Ephron ve romantik-komedi 1940’lardaki şaşaasını yeniden kazandı.

Animasyon çağı başladı ve günümüzdeki Pixar başarılarına evrilecek filmlere geçiş yapıldı. Akademi, Oscar ödül törenlerini ticari bir marka düzeyinden de yukarıya çekip adeta bir olay haline getirdi ve özellikle ilk 5 yıl kusursuz filmlerin yarışmasını ve ödül almasını sağladı. İkinci Dünya Savaşı her zamanki gibi önemli konuların başında geliyordu fakat on yılın asıl teması bireyin yeni çağa ayak uyduramaması oldu. Spike Jonze ve David Fincher, kapitalist toplumun ve yaklaşan milenyumun resimlerini çizdiler. John McTiernan ve Jan De Bont gibi isimler aksiyon sinemasına görülmemiş bir tempo kazandırdılar. Wachowski Kardeşler, tek yaratıları The Matrix’le sonunu getiremeseler de teknik ve felsefeyi bir arada kurgulama işini ileri taşıdılar. Ustalar çağı bitse de ara nesil olan Martin Scorsese, Francis Ford Coppola gibi yönetmenler, popülerlik ve saygınlıklarını hiç yitirmediler. Seri filmlerde nostalji havası esti ve The Godfather ile Star Wars üçlemeleri, başarısız devam filmlerini ürettiler. Kısacası, 2000’lerde bolca nemalanılacak bir dolu yeniliğin öncüsü bu on yılda çıkmış oldu, bize de bir sinefilin en büyük zevki olan listelerle didişmek ve istatistiklerini çıkarmak düştü. Umarım bizim aldığımız keyfi, siz okuyucular da almışsınızdır.

Immigrant

Yazarların listeleri



Geri Dön